Ətraflı
Azərbaycan paxlavası mərkəzi paytaxt Bakı, qədim mədəni Şəki, və zərif Lənkəran ailəsinə bölünür. Bakı paxlavası daha az şəkər, daha çox qoz; Şəki paxlavası daha şirin və qatlı; Lənkəran paxlavası ən incə xəmir. Hər biri Novruz süfrəsinin baş şirniyyatıdır.
Tarix və mənşə
Paxlava sözü "paxla" (lobya) sözündən gəlir, romb forması lobya tumuna oxşadığına görə. Tarixi 14-15-ci əsrlərə bağlıdır. Şəki paxlavasının ənənəsi 16-cı əsrdə xüsusi ustaların inhisar şəkildə hazırlamasına gedib.
Tərkib
- Un, yumurta sarısı, kərə yağı (xəmir)
- Qoz və ya badam (içlik)
- Şəkər tozu
- Saffron, kardamon
- Bal və ya şəkər şərbəti
- Yaşıl bibər (üstə bəzək üçün)
Hazırlama
Xəmir 10-15 nazik təbəqəyə açılır. Hər təbəqənin arasına qoz-şəkər-ədviyyat qarışığı səpilir. Üstdən kərə yağı sürtülür. Romb şəklində kəsilir. 30-40 dəqiqə qızıl-qəhvəyi olana qədər bişirilir. Çıxan kimi üstündən bal və ya zəfəranlı şərbət tökülür.
Növləri
Bakı paxlavası, Şəki paxlavası (xüsusi şərbət ilə), Lənkəran paxlavası, Bakı pati paxlavası (qabırğalı), badam paxlavası.
Tez-tez verilən suallar
Azərbaycan paxlavası Türk paxlavasından necə fərqlənir?
Türk paxlavası daha şirinli və daha çox təbəqəli olur (50+ təbəqə). Azərbaycan paxlavası 10-15 təbəqə, daha az şirinli və saffran-kardamon ədviyyatlı. Şəki paxlavası xüsusilə xarakterli.
Niyə romb formada kəsilir?
Romb forması Novruzla bağlıdır, bahar simvolu olan paxla tumunu və günəş işıqlarını təmsil edir. Hər ailənin öz formaca varianti var.
Şəki paxlavası niyə xüsusidir?
16-cı əsrdə Şəki paxlava ustaları öz reseptlərini sirr saxlayırdılar. Bugünə qədər hər usta öz xüsusi xəmiri və şərbət reseptinə malikdir. Şəki paxlavası iddia edir ki, dünyanın ən şirinli paxlavasıdır.
Paxlavanı nə qədər saxlamaq olar?
Otaq temperaturunda 1 həftə, soyuducuda 2-3 həftə. Şərbət bal əsaslıdırsa daha uzun saxlanır.